Gerçekleşen Seçimler – Siyasal Yapı Özeti – Değerlendirme
Bu bülten, 31 Mart 2026 itibarıyla Mart 2026 içerisinde gerçekleşen ulusal ve dikkat çekici alt-ulusal seçimleri kronolojik sırayla özetlemektedir.

 

NEPAL

Temsilciler Meclisi Seçimi | 5 Mart 2026

Seçim düzeyi Ulusal Parlamento	Siyasal sistem Federal parlamenter cumhuriyet
Seçim tarihi 5 Mart 2026	Öne çıkan konular Gen Z mobilizasyonu –Yeni siyasal aktörlerin yükselişi

Değerlendirme

Nepal’de 5 Mart 2026 tarihinde yapılan Temsilciler Meclisi seçimi, genç seçmenlerin siyasal katılımı ile parlamenter temsilin yenilenmesi bakımından dikkat çekici bir örnek oluşturmuştur. Kayıtlı seçmen sayısı 18.903.689 olarak açıklanmıştır. Nispi temsil oylarında 11.280.617 seçmen oy kullanmış; katılım oranı %59,67 olmuştur. Bu oyların 10.835.025’i geçerli, 445.592’si geçersiz/boş oy olarak kaydedilmiştir.. Seçim sonucunda Balendra Shah liderliğindeki merkezci-reformcu Rastriya Swatantra Party (RSP), 275 sandalyeli Temsilciler Meclisinde 182 sandalye kazanarak tek başına hükümet kurabilecek çoğunluğa ulaşmıştır. Merkez-sol Nepali Congress 38 sandalye ile ikinci sırada yer alırken, diğer partiler daha sınırlı bir temsil düzeyinde kalmıştır. RSP’nin bu çoğunluğu, Nepal’de 1999’dan bu yana ilk kez bir partinin koalisyona ihtiyaç duymadan hükümet kurabilecek parlamento aritmetiğine ulaşması bakımından önem taşımaktadır.

Nepal, 2015 Anayasası ile federal demokratik cumhuriyet esasına dayanan parlamenter bir sistem benimsemiştir. Federal Parlamento iki kanatlıdır: Temsilciler Meclisi ve Ulusal Meclis. Temsilciler Meclisi 275 üyeden oluşur; 165 üye dar bölge esasına göre çoğunluk sistemiyle, 110 üye ise ülke genelinde uygulanan nispi temsil sistemiyle seçilir. Temsilciler Meclisi, hükümetin kurulması, yasama faaliyetlerinin yürütülmesi, bütçe süreci ve yürütmenin parlamenter denetimi bakımından merkezi konumdadır. Bu nedenle 2026 seçimleri, yalnızca parti dengeleri bakımından değil, yürütmenin parlamentodaki dayanağı ve yasama kapasitesi bakımından da değerlendirilmelidir.

Balendra Shah’ın eski rap sanatçısı ve yerel yönetimden gelen bir aktör olarak ulusal düzeyde çoğunluk elde etmesi, seçimin ayırt edici yönlerinden biridir. 2025 yılında özellikle genç seçmen kuşağının belirgin rol oynadığı protestolar sonrasında yapılan seçimde RSP’nin çoğunluğa ulaşması, genç seçmen etkisinin anayasal seçim mekanizması yoluyla parlamenter temsile yansıdığını göstermektedir.

Seçim gözlemi bakımından ANFREL’in[1] bulguları, sürecin genel olarak barışçıl ve düzenli yürüdüğünü; ancak gözlemci erişimi, engelli seçmenler bakımından erişilebilirlik gibi alanlarda eksiklikler bulunduğunu göstermektedir. Bu tespitler, seçimlerin genel meşruiyetini ortadan kaldıran nitelikte olmamakla birlikte, Nepal’de seçim idaresi, sandık erişimi ve seçim gözlemi standartlarının güçlendirilmesi

2025 Eylülünde Nepal’de sosyal medya yasağına ve kamu yönetimine yönelik tepkilerle başlayan Gen Z protestolarında güvenlik güçlerinin müdahalesi sonucu can kayıpları yaşanmış. Bu olaylar nedeniyle seçimlerden sonra yürütülen soruşturma kapsamında, Nepal’in eski başbakanı ve Nepal Komünist Partisi lideri Khadga Prasad Sharma Oli, 28 Mart 2026’da polis tarafından gözaltına alınmıştır. Oli hakkındaki isnatlar, protestolardaki ölümlerin önlenememesi ve yürütme makamının olası ihmal, denetim veya emir-komuta sorumluluğu etrafında şekillenmektedir.

 

KOLOMBİYA

Yasama Seçimi | 8 Mart 2026

Seçim düzeyi Ulusal Parlamento	Siyasal sistem Başkanlık sistemi
Seçim tarihi 8 Mart 2026	Öne çıkan konular Kolombiya Kongresinde parçalı tablo reform gündemini zorlayacak

Değerlendirme

Kolombiya’da 8 Mart 2026 tarihinde yapılan yasama seçimleri, Kongre’de parçalı temsil yapısının devam ettiğini göstermiştir. Seçime katılım %50,62 düzeyinde gerçekleşmiş; 41.287.084 kayıtlı seçmenden 20.900.614’ü oy kullanmıştır. Geçerli oy sayısı 18.806.189, geçersiz oy sayısı 573.572, işaretsiz oy sayısı ise 495.519 olarak kaydedilmiştir. Kolombiya Kongresi, 102 üyeli Senato ve 182 üyeli Temsilciler Meclisi olmak üzere toplam 284 sandalyeli iki kanatlı bir yasama organıdır. Senato’da Pacto Histórico 25 sandalye ile birinci sıraya yerleşirken, Demokratik Merkez Partisi 17, Liberal Parti 13, Yeşil İttifak 10, Muhafazakâr Parti 10, La U Partisi 9 ve Radikal Değişim 7 sandalye elde etmiştir. Temsilciler Meclisi’nde ise Demokratik Merkez Partisi 32, Liberal Parti 31, Pacto Histórico 29 sandalye kazanmıştır. Bu dağılım, hiçbir siyasi blokun tek başına Kongre çoğunluğuna ulaşamadığını göstermektedir.

Kolombiya, 1991 Anayasası uyarınca üniter başkanlık cumhuriyetidir. Cumhurbaşkanı hem devlet başkanı hem de yürütmenin başıdır; yasama yetkisi Senato ve Temsilciler Meclisi’nden oluşan iki kanatlı Kongre tarafından kullanılır. Başkanlık sisteminde yürütme Kongre’nin güvenine bağlı değildir; ancak kanun teklifleri, bütçe ve reform gündemi için Kongre’de yeterli yasama desteği gerekir.

Parti dengeleri bakımından Pacto Histórico, Cumhurbaşkanı Gustavo Petro çizgisine yakın merkez-sol bir bloktur ve sosyal reformlar, eşitsizlikle mücadele, sağlık ve çalışma hayatı düzenlemeleriyle öne çıkmaktadır. Demokratik Merkez Partisi merkez-sağ çizgide yer almakta; güvenlik politikaları, kamu düzeni ve özel sektör yanlısı ekonomi yaklaşımıyla tanımlanmaktadır. Liberal Parti merkez-sol, Muhafazakâr Parti merkez-sağ çizgide konumlanırken; Yeşil İttifak çevre ve demokratik reform başlıklarıyla, La U Partisi ve Radikal Değişim ise daha pragmatik çizgilerle öne çıkmaktadır.

Bu sonuçlar, Kolombiya’da yasama çoğunluklarının kalıcı bloklardan çok konu bazlı iş birlikleriyle kurulacağını göstermektedir. Sosyal reformlar, sağlık sistemi, çalışma hayatı, güvenlik politikaları ve anayasal tartışmalar bakımından yürütmenin hareket alanı, Kongre’de sürdürülebilir çoğunluklar oluşturabilmesine bağlı olacaktır.

Kolombiya’da 8 Mart 2026 yasama seçimleri hükümeti değiştirmemiştir. Başkanlık sistemi uyarınca yürütme Cumhurbaşkanı tarafından oluşturulur; bakanlar Kongre’den değil, Cumhurbaşkanı tarafından atanır. Bu nedenle seçimlerin temel sonucu, hükümetin kurulması değil, mevcut yürütmenin Kongre’deki yasama desteğinin sınırlarının ortaya çıkmasıdır.

 

KONGO

Cumhurbaşkanlığı Seçimi | 15 Mart 2026

Seçim düzeyi Ulusal Devlet Başkanlığı Seçimleri	Siyasal sistem Başkanlık sistemi
Seçim tarihi 15 Mart 2026	Öne çıkan konular     Kongo’da Sassou Nguesso iktidarı devam ediyor

Değerlendirme

Kongo Cumhuriyeti’nde 15 Mart 2026 tarihinde yapılan cumhurbaşkanlığı seçimi, yürütme makamındaki devamlılığın anayasal seçim usulüyle teyit edildiği bir süreç olmuştur. Kesinleşen sonuçlara göre mevcut Cumhurbaşkanı Denis Sassou Nguesso oyların yaklaşık %94,9’unu alarak yeniden seçilmiştir. En yakın rakibi Mavoungou Zinga Mabio yaklaşık %1,4–1,5 düzeyinde kalmış; diğer adaylar ise sınırlı oy oranları elde etmiştir. Katılım oranı resmî sonuçlarda yaklaşık %85 olarak açıklanmıştır. Anayasa Mahkemesi, seçim sonucunu 28 Mart 2026 tarihinde kesinleştirmiştir.

Kongo Cumhuriyeti, 2015 Anayasası sonrasında geniş yürütme yetkilerine sahip başkanlık sistemiyle yönetilmektedir. Cumhurbaşkanı hem devlet başkanı hem de yürütmenin başıdır. Başbakanlık makamı 2015 anayasal düzenlemesiyle yeniden ihdas edilmiş olsa da yürütmenin siyasal ağırlık merkezi cumhurbaşkanlığıdır. Yasama organı iki kanatlıdır; Ulusal Meclis ve Senato’dan oluşur. Bu yapı içinde cumhurbaşkanlığı seçimi, yalnızca devlet başkanının belirlenmesi bakımından değil, yürütme gücünün anayasal dayanağı bakımından da merkezi öneme sahiptir.

Cumhurbaşkanı halk tarafından doğrudan seçilir. Seçim sistemi çoğunluk esasına dayanır; adayın seçilebilmesi için geçerli oyların salt çoğunluğunu alması gerekir. İlk turda bu nisap sağlanamazsa ikinci tur yapılır. 2026 seçiminde Denis Sassou Nguesso’nun ilk turda çok yüksek oy oranıyla seçilmesi nedeniyle ikinci tura gidilmemiştir. Cumhurbaşkanının görev süresi beş yıldır. 2015 anayasa değişikliğiyle önceki yaş ve dönem sınırlamalarının kaldırılması, Sassou Nguesso’nun yeniden aday olabilmesinin anayasal zeminini oluşturmuştur.

 

VIETNAM

Yasama Seçimi | 15 Mart 2026

Seçim düzeyi Parlamento Seçimleri / Yerel Halk Konseyleri	Siyasal sistem Tek partili sosyalist cumhuriyet
Seçim tarihi 15 Mart 2026	Öne çıkan konular   Vietnam’da tek parti-devlet düzeni sandıkla teyit edildi

Değerlendirme

Vietnam, sosyalist cumhuriyet modeliyle yönetilen ve siyasal alanın merkezinde Vietnam Komünist Partisi’nin bulunduğu tek partili bir devlettir. 15 Mart 2026 tarihinde 16. Ulusal Meclis ile 2026–2031 dönemi yerel Halk Konseyleri seçimleri gerçekleştirilmiştir. Seçime katılım %99,70 düzeyinde gerçekleşmiş; 76.423.940 kayıtlı seçmenden 76.198.214’ü oy kullanmıştır.  Seçim tarihi, mevcut yasama döneminin kısaltılmasına ilişkin kararla öne çekilmiş; süreç, Vietnam Komünist Partisi’nin 14. Ulusal Kongresi’nin ve Tô Lâm’ın parti genel sekreterliğine yeniden seçilmesinin hemen ardından gelmiştir. Bu nedenle seçim, iktidarın el değiştirmesinden çok, parti-devlet düzeninin yeni döneme hangi kadrolar ve hangi önceliklerle taşınacağının teyidi niteliği taşımıştır. Ulusal Meclis anayasal olarak halkın en yüksek temsil organı ve en yüksek devlet iktidarı organı olarak tanımlansa da tek partili yapıda stratejik siyasal yönelim ve üst kadro tercihleri esasen parti içinde şekillenmektedir. 2026 seçiminde 500 sandalye için 182 seçim bölgesinde yarışılmış; aday havuzunda 864 isim yer almıştır. Bunun yalnızca sınırlı bir bölümü parti üyesi olmayan adaylardan oluşmuştur. Aday belirleme sürecinde Ulusal Meclis Daimî Komitesi ile Vietnam Vatan Cephesi belirleyici rol oynamakta; bu durum seçim rekabetinin çok partili bir iktidar alterasyonu üretmekten çok, rejim içi temsil ve kadro yenilenmesini yöneten kurumsal bir mekanizma olarak işlediğini göstermektedir.

Siyasal rekabetin ana aktörü Vietnam Komünist Partisi olmuştur. Parti, 14. Kongre sonrasında yüksek büyüme, idari sadeleştirme, bürokrasinin azaltılması, dijital dönüşüm, bilim ve teknoloji yatırımları ile altyapı hamlelerini yeni dönemin ana eksenleri olarak belirlemiştir. Tô Lâm’ın çizgisi, bir yandan ekonomik karar alma süreçlerini hızlandıran gelişmeci bir yaklaşımı, diğer yandan devlet kapasitesini ve merkezi koordinasyonu güçlendiren daha sıkı bir yönetim anlayışını yansıtmaktadır. Bu nedenle 2026 seçimleri, klasik anlamda partiler arası ideolojik rekabetten çok, iktidar partisinin reform, disiplin ve kalkınma gündemine toplumsal onay üretme aracı olarak okunmalıdır.

Resmî sonuçlar, bu hâkimiyetin nicel olarak da sürdüğünü göstermiştir. 500 sandalyenin tamamı doldurulmuş; Vietnam Komünist Partisi 482 sandalye ile Meclis üzerindeki belirleyici hâkimiyetini korumuştur. Katılım oranı son derece yüksek açıklanmış; yeni Meclis’te kadın temsilinin ve tam zamanlı milletvekili oranının arttığı vurgulanmıştır. Yerel düzeyde de seçimler geniş ölçekli bir idari seferberlik içinde yürütülmüş; ancak bağımsız veya kendiliğinden aday olan isimlerin seçilebilme kapasitesi sınırlı kalmıştır. Seçimlerin usul boyutunda gizli oy, sandıkta sayım ve Ulusal Seçim Konseyi gözetimi gibi kurumsal güvenceler öngörülmekte; aday listelerinde kadınlar ve etnik azınlıklar için belirli temsil oranları da korunmaktadır. Bununla birlikte, aday belirleme sürecinin sıkı kurumsal filtrelere tabi olması ve aday havuzunun ezici çoğunluğunun parti üyelerinden oluşması nedeniyle, Vietnam örneğinde seçim güvenilirliği tartışması serbest çok partili rekabetten ziyade, sistem içi temsilin ne ölçüde kapsayıcı ve kontrollü biçimde yönetildiği ekseninde şekillenmektedir.

 

FRANSA

Belediye Seçimleri | 15 Mart 2026 / 22 Mart 2026

Seçim düzeyi Yerel / Belediye	Siyasal sistem Yarı başkanlık sistemi altında güçlü yerel yönetim geleneği
Seçim tarihi 15 Mart 2026 / 22 Mart 2026	Öne çıkan konular Yerel kararsızlıklar – merkez/sol blokların direnci

Değerlendirme

Fransa’da 15 ve 22 Mart 2026 tarihlerinde belediye seçimleri yapılmıştır. Bu seçimlerle ülke genelindeki belediye meclisleri yenilenmiş ve belediye başkanlarının belirlenmesi için gerekli yerel temsil yapısı oluşmuştur. Fransa’da belediye başkanı doğrudan halk tarafından seçilmez; seçmenler belediye meclisi üyelerini seçer, belediye başkanı ise bu meclis üyeleri arasından belirlenir. Görev süresi altı yıldır. Fransa’daki commune kavramı, Türk okuyucu bakımından genel olarak “belediye/yerel idare birimi” şeklinde anlaşılabilir; bu nedenle ülkede çok küçük yerleşimleri de kapsayan yaklaşık 35.000 belediye birimi bulunmaktadır.

Fransa, yarı başkanlık sistemiyle yönetilen üniter bir devlettir. Cumhurbaşkanı ve merkezi yönetim güçlü bir konuma sahip olmakla birlikte, belediyeler yerel kamu hizmetleri, şehir yönetimi, imar, ulaşım, yerel altyapı ve sosyal hizmetler bakımından önemli yetkilere sahiptir. Bu nedenle belediye seçimleri, yalnızca yerel yöneticilerin belirlenmesi değil, yerel demokratik temsilin ve belediye hizmetlerinden sorumlu karar organlarının yenilenmesi anlamına gelir.

Seçim sistemi, belediyenin nüfusuna göre değişmekle birlikte temel olarak iki turlu liste usulüne dayanır. Seçmenler çoğu belediyede tek tek adaylara değil, aday listelerine oy verir. Seçimi kazanan listeye belediye meclisinde yönetilebilir bir çoğunluk sağlamak amacıyla ek sandalye avantajı tanınır. Fransız hukukunda prime majoritaire olarak adlandırılan bu sistem, Türkçe olarak “çoğunluk ikramiyesi” şeklinde ifade edilebilir. Basitçe, seçimi kazanan listenin belediye meclisinde belediye başkanını seçebilecek ve belediyeyi yönetebilecek çoğunluğa ulaşmasını kolaylaştırır. Kalan sandalyeler ise oy oranlarına göre diğer listeler arasında paylaştırılır. Böylece sistem hem yönetim istikrarını hem de farklı listelerin mecliste temsilini birlikte sağlamaya çalışır.

Seçim sonuçları büyükşehirlerde farklı siyasal dengeler ortaya koymuştur. Paris’te Sosyalist Emmanuel Grégoire, Marsilya’da Benoît Payan ve Lyon’da Yeşillerden Grégory Doucet belediye yönetimini kazanmıştır. Bu üç büyük şehirde sağ ve aşırı sağ çizgideki adaylar belediye yönetimini devralamamıştır. Buna karşılık Nice’te Eric Ciotti’nin desteklediği sağ/aşırı sağ çizgi başarılı olmuş, Le Havre’da Édouard Philippe yeniden seçilmiş, Bordeaux’da ise merkez çizgideki Thomas Cazenave öne çıkmıştır. Katılım oranı her iki turda da yaklaşık %57 düzeyinde gerçekleşmiş; ilk turda kesin sonucun alınamadığı yaklaşık 1.500–1.600 belediyede ikinci tura gidilmiştir.

Bu tablo, Fransa’da belediye seçimlerinin tek bir ulusal sonuç üretmediğini göstermektedir. Büyük metropollerde sol, ekolojist ve merkez adaylar güçlü pozisyonlarını korurken, bazı şehirlerde sağ ve aşırı sağa yakın ittifaklar yerel yönetim düzeyinde başarı elde etmiştir. Bu nedenle “sağ/aşırı sağa direnç” ifadesi özellikle Paris, Marsilya ve Lyon gibi büyükşehirlerde belediye yönetiminin sağ/aşırı sağ çizgiye geçmemesi anlamında kullanılabilir. Ancak Nice gibi örnekler, bu direncin ülke genelinde mutlak ve homojen olmadığını göstermektedir.

 

ALMANYA (BADEN-WÜRTTEMBERG / RHEINLAND-PFALZ)

Eyalet Parlamentosu Seçimi | 22 Mart 2026

Seçim düzeyi Alt-ulusal / Landtag	Siyasal sistem Federal parlamenter sistem
Seçim tarihi 8 ve 22 Mart 2026	Öne çıkan konular Cem Özdemir faktörü – AfD yükselişi

 

Gösterge	Baden-Württemberg	Rheinland-Pfalz
Seçim tarihi	8 Mart 2026	22 Mart 2026
Birinci parti	Yeşiller (Bündnis 90/Die Grünen; başbakan adayı Cem Özdemir) Merkez sol / ekolojist, %30,2	CDU (Hristiyan Demokratlar; başbakan adayı Gordon Schnieder) Merkez sağ, %31,0
İkinci parti	CDU (Hristiyan Demokratlar; başbakan adayı Manuel Hagel) Merkez sağ, %29,7	SPD (Sosyal Demokratlar) Merkez sol, %25,9
Üçüncü parti	AfD (Almanya için Alternatif) Aşırı sağ, %18,8	AfD (Almanya için Alternatif) Aşırı sağ, %19,5
Katılım	%69,6	%68,5
Parlamento büyüklüğü	157 sandalye	105 sandalye
Baraj altında kalan başlıca partiler	FDP (Liberal Demokratlar Partisi) (%4,4), Sol Parti (%4,4)	FDP (Liberal Demokratlar Partisi) (%2,1), Freie Wähler (Serbest Seçmenler Partisi) (%4,2), Sol Parti (%4,4)
Koalisyon hükümeti	Yeşiller + CDU = 112 sandalye	CDU + SPD = 71 sandalye

2026’da Almanya’da Baden-Württemberg (8 Mart), Rheinland-Pfalz (22 Mart), Sachsen-Anhalt (6 Eylül), Berlin (20 Eylül) ve Mecklenburg-Vorpommern’de (20 Eylül) eyalet seçimleri gündemdedir.

Değerlendirme

Almanya, 16 eyaletten oluşan federal bir devlettir. Her eyalet kendi parlamentosunu seçer ve eyalet hükümeti bu parlamento aritmetiğine göre oluşur. Bu nedenle eyalet seçimleri yalnızca bölgesel yönetimleri belirlemekle sınırlı değildir; Federal Konsey’deki güç dengeleri, federal partilerin müzakere kapasitesi ve ülke genelindeki siyasal eğilimler üzerinde de dolaylı etki doğurur. Baden-Württemberg ve Rheinland-Pfalz seçimleri bu bakımdan, hem eyalet düzeyindeki hükümet oluşumu hem de federal siyaset üzerindeki yansımaları itibarıyla önem taşımaktadır.

Baden-Württemberg: Seçime katılım %69,6 düzeyinde gerçekleşmiş; yaklaşık 7,77 milyon kayıtlı seçmenden yaklaşık 5,41 milyonu oy kullanmıştır. Parti tercihine esas geçerli oy sayısı yaklaşık 5,37 milyon, geçersiz oy sayısı ise yaklaşık 32 bin olarak kaydedilmiştir.

Baden-Württemberg’de Yeşillerin birinci parti olması, aday profili, eyalet yönetimindeki süreklilik algısı ve ekonomik istikrar vurgusuyla açıklanabilir. Seçim sürecinde sanayinin korunması, istihdam, idari devamlılık ve kriz dönemlerinde yönetim kapasitesi öne çıkmıştır. Cem Özdemir’in adaylığı, Yeşillerin geleneksel seçmen tabanının ötesine hitap eden daha pragmatik ve yönetim odaklı bir profil oluşturmuştur. Bu sonuç, eyalet düzeyinde seçmen davranışının yalnızca parti kimliğiyle değil, adayın yürütme kapasitesi ve güvenilirliğiyle de şekillenebildiğini göstermektedir.

Rheinland-Pfalz’da seçime katılım %68,5 düzeyinde gerçekleşmiş; yaklaşık 2,99 milyon kayıtlı seçmenden yaklaşık 2,05 milyonu oy kullanmıştır. Rheinland-Pfalz’da 18.312 geçersiz parti oyu vardı. Bu, kullanılan oyların %0,9’una karşılık geliyor.  Rheinland-Pfalz’da CDU’nun öne çıkması ise uzun süredir iktidarda bulunan sosyal demokrat çizginin yıpranması ve seçmenin yönetim değişikliği talebiyle bağlantılıdır. Bu sonuç, eyalette hükümet kurma aritmetiğini değiştirmiş; SPD bakımından ise bölgesel düzeyde temsil gücünün zayıfladığı bir tablo ortaya çıkarmıştır. SPD’nin her iki eyalette farklı biçimlerde gerilemesi, partinin geleneksel seçmen tabanını koruma ve yeni toplumsal taleplere yanıt üretme kapasitesi bakımından tartışmaları artırmıştır. Bu durum, federal düzeydeki koalisyon müzakereleri ve parti içi yön arayışları bakımından da önem taşımaktadır.

AfD’nin her iki eyalette üçüncü parti konumuna yükselmesi, seçimlerin en dikkat çekici sonuçlarından biridir. Bu yükseliş, ekonomik güvensizlik, göç ve iç güvenlik tartışmaları ile mevcut parti sistemine yönelik memnuniyetsizliğin seçim davranışına yansıdığını göstermektedir. Özellikle Batı Almanya eyaletlerinde AfD’nin oy oranını artırması, partinin yalnızca doğu eyaletleriyle sınırlı bir siyasal aktör olarak değerlendirilemeyeceğini ortaya koymaktadır. Bununla birlikte AfD’nin muhalefet konumunda kalması, hükümet kurma sürecinde merkez partiler arasındaki koalisyon seçeneklerinin belirleyici olmaya devam ettiğini göstermektedir.

İki seçim birlikte değerlendirildiğinde, seçmen davranışında iki yönlü bir eğilim görülmektedir. Bir yandan yönetim kapasitesi, ekonomik güvenlik ve istikrar arayışı belirleyici olmakta; diğer yandan merkez partilerden duyulan memnuniyetsizlik AfD’nin temsil alanını genişletmektedir. Bu nedenle Baden-Württemberg ve Rheinland-Pfalz seçimleri, Almanya’da eyalet düzeyindeki hükümet oluşumunun yanında, federal parti sistemindeki rekabetin de daha parçalı ve müzakereye dayalı bir yapıya yöneldiğini göstermektedir.

Türk diasporası bakımından Baden-Württemberg sonucu ayrıca dikkat çekicidir. Cem Özdemir’in Türk kökenli bir siyasetçi olarak eyalet başbakanlığı düzeyinde güçlü bir konuma ulaşması, Almanya’da göç kökenli aktörlerin siyasal sistem içinde üst düzey temsil imkânına sahip olduğunu göstermektedir. Ancak bu durum, Türk veya Müslüman toplulukların tüm tarihî, dinî ya da siyasal beklentilerinin doğrudan temsil edildiği anlamına gelmez. Demokratik temsil, yalnızca etnik veya kültürel kökenle değil; savunulan politikalar, kurumsal öncelikler ve siyasal programla değerlendirilmelidir. AfD’nin yükselişi ise göç, aidiyet ve toplumsal çoğulculuk başlıklarının Almanya siyasetinde önemini koruyacağını göstermektedir.

 

SIRBİSTAN

10 Belediyede Yerel Seçimler | 29 Mart 2026

Seçim düzeyi Yerel / Belediye	Siyasal sistem Parlamenter cumhuriyet; güçlü cumhurbaşkanlığı etkisi
Seçim tarihi 29 Mart 2026	Öne çıkan konular İktidar üstünlüğü – dar farklar – seçim gözlemi

Değerlendirme

29 Mart 2026 tarihinde Sırbistan’ın Bor, Aranđelovac, Bajina Bašta, Kladovo, Knjaževac, Kula, Lučani, Majdanpek, Smederevska Palanka ve Sevojno yerel birimlerinde belediye meclisi seçimleri yapılmıştır. Yaklaşık 248 bin seçmenin oy kullanma hakkına sahip olduğu seçimlerde toplam 50 liste yarışmıştır. Seçimlerde toplam 169.414 kişi oy kullanmış; geçerli oy sayısı yaklaşık 165.864, geçersiz oy sayısı ise 3.550 olarak kaydedilmiştir. Geçersiz oyların kullanılan oylar içindeki oranı yaklaşık %2,1 düzeyindedir. İlk sonuçlara göre Sırp İlerleme Partisi (SNS) öncülüğündeki iktidar koalisyonu, seçim yapılan on yerel birimin tamamında birinci sırada yer almıştır. Ancak bazı belediyelerde sonuçların dar farklarla şekillenmesi, yerel düzeyde rekabetin arttığını göstermiştir.

Sırbistan, parlamenter cumhuriyet modeline dayanan üniter bir devlettir. Cumhurbaşkanı doğrudan halk tarafından seçilir; hükümet ise başbakan ve bakanlardan oluşur ve Ulusal Meclis’in güvenine dayanır. Bununla birlikte Sırbistan siyasetinde cumhurbaşkanlığı makamı fiilen güçlü bir siyasal etkiye sahiptir. Bu nedenle yerel seçimlerde iktidar listelerinin Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić’in ismiyle sunulması, anayasal temsil makamı ile parti kampanyası arasındaki sınırların belirliliği bakımından dikkat çekicidir.

Yerel seçimlerde belediye meclisleri nispi temsil esasına göre belirlenir. Seçmenler aday listelerine oy verir; listeler siyasi partiler, koalisyonlar veya vatandaş grupları tarafından sunulabilir. Belediye meclisi aritmetiği, yerel yürütmenin ve belediye yönetiminin oluşumu bakımından belirleyicidir.

Sonuçlar yerel birimler bakımından farklılaşmıştır. Kladovo ve Majdanpek gibi bazı belediyelerde SNS öncülüğündeki liste belirgin üstünlük elde ederken; Bor, Aranđelovac, Kula ve Sevojno’da daha yakın sonuçlar ortaya çıkmıştır. Bor’da iktidar listesi 19 sandalye, “Bor, naša odgovornost!” listesi 15 sandalye kazanmıştır. Kula’da gençlik/öğrenci destekli liste güçlü bir ikinci aktör olarak öne çıkmış; Sevojno’da ise iktidar listesi ile “Ujedinjeni-Sevojno” listesi arasında temsil dengesi oldukça yakın oluşmuştur.

Muhalif ve alternatif listeler tek bir çatı altında toplanmamış; farklı belediyelerde öğrenci hareketleri, vatandaş grupları ve yerel ittifaklar şeklinde ortaya çıkmıştır. Bor’da “Bor, naša odgovornost!”, Bajina Bašta’da “Ujedinjeni za Bajinu Baštu”, Lučani’de “Zvuk pravde – Zajedno za studente” ve Smederevska Palanka’da birleşik muhalefet ile gençlik listeleri bu çeşitliliğin başlıca örnekleridir.

Hukuki ve kurumsal değerlendirme bakımından seçimler, yerel meclislerin yenilenmesine yönelik olağan seçim sürecidir. Ancak AGİT[2] 6 Mart 2026 tarihli hukuki görüşünde seçim mevzuatında güven artırıcı mekanizmaların güçlendirilmesi ve reform sürecinin daha kapsayıcı yürütülmesi gereğine işaret edilmiştir. Bu çerçevede seçimler, iktidar koalisyonunun yerel düzeyde birinciliğini koruduğu; ancak bazı belediyelerde muhalif ve yerel listelerin temsil gücünü artırdığı bir süreç olarak değerlendirilebilir.

 

 

KAYNAKÇA

Nepal

1. Election Commission Nepal. “Election Result – House of Representatives 2026.” https://election.gov.np/en/page/result-hor
2. ANFREL. “Nepal’s 2026 House of Representatives Elections Conducted Peacefully and Orderly; Accessibility and Observer Access Concerns Identified.” https://anfrel.org/nepals-2026-house-of-representatives-elections-conducted-peacefully-and-orderly-due-to-visible-security-deployment-accessibility-and-observer-access-concerns-identified/
3. ANFREL. “Pre-Election Assessment Mission Report: 2026 House of Representatives Elections in Nepal.” https://anfrel.org/pre-election-assessment-mission-report-2026-house-of-representatives-elections-in-nepal/
4. UNDP. “This time I voted for the new.” https://www.undp.org/stories/time-i-voted-new
5. IFES. “Elections in Nepal: 2026 General Elections.” https://www.ifes.org/tools-resources/election-snapshots/elections-nepal-2026-general-elections
6. Al Jazeera. “Rapper-turned-politician Balen Shah’s RSP heads for poll landslide in Nepal.” https://www.aljazeera.com/news/2026/3/8/rapper-turned-politician-defeats-veteran-leader-in-nepal-election-upset
7. Al Jazeera. “Nepal’s ex-PM arrested over alleged role in protest crackdown.” https://www.aljazeera.com/news/2026/3/28/nepals-ex-pm-arrested-over-alleged-role-in-protest-crackdown

Kolombiya

1. Registraduría Nacional del Estado Civil. “Elecciones del Congreso de la República 2026.” https://resultados.registraduria.gov.co/
2. Registraduría Nacional del Estado Civil. “Elecciones al Congreso de la República 2026 – proceso oficial.” https://wapp.registraduria.gov.co/electoral/2026/congreso-de-la-republica/
3. Registraduría Nacional del Estado Civil. “En las elecciones de Congreso de 2026 la participación aumentó y los votos nulos disminuyeron.” https://www.registraduria.gov.co/En-las-elecciones-de-Congreso-de-2026-la-participacion-aumento-y-los-votos.html
4. Inter-Parliamentary Union (IPU) PARLINE. “Colombia – Senate: March 2026 Election.” https://data.ipu.org/parliament/CO/CO-UC01/election/CO-UC01-E20260308
5. T.C. Dışişleri Bakanlığı. “Kolombiya’nın Siyasi Görünümü.” https://www.mfa.gov.tr/kolombiya-siyasi-gorunumu.tr.mfa

Kongo Cumhuriyeti

1. African Union. “Presidential Election in the Republic of the Congo.” https://au.int/en/pressreleases/20260330/presidential-election-republic-congo
2. African Union Peace and Security Department. “Announcement of the arrival of the African Union Election Observation Mission to the 15 March 2026 Presidential Election in the Republic of Congo.” https://www.peaceau.org/en/article/announcement-of-the-arrival-of-the-african-union-election-observation-mission-to-the-15-march-2026-presidential-election-in-the-republic-of-congo
3. Anadolu Ajansı. “Kongo Cumhuriyeti cumhurbaşkanı seçimi için sandık başında.” https://www.aa.com.tr/tr/dunya/kongo-cumhuriyeti-cumhurbaskani-secimi-icin-sandik-basinda/3865445
4. Reuters. “Congo Republic’s Sassou wins re-election with nearly 95% in tightly controlled vote.” https://www.reuters.com/world/africa/congo-republic-president-sassou-nguesso-wins-re-election-state-tv-reports-2026-03-17/
5. Associated Press. “President Denis Sassou-N’Guesso wins fifth term with court confirmation.” https://apnews.com/article/congo-election-president-constitutional-court-nguesso-c432bcb46fab80bdc8852f29f6b8bc6e

Vietnam

1. Vietnam News. “Results of 16th National Assembly election announced.” https://vietnamnews.vn/politics-laws/1777839/results-of-16th-national-assembly-election-announced.html
2. Inter-Parliamentary Union (IPU) PARLINE. “Viet Nam – National Assembly: March 2026 Election.” https://data.ipu.org/parliament/VN/VN-LC01/election/VN-LC01-E20260315
3. Reuters. “Vietnam’s top leader To Lam expands power, new PM elected.” https://www.reuters.com/world/asia-pacific/vietnam-parliament-elects-party-leader-lam-new-state-president-2026-04-07/
4. Freedom House. “Vietnam: Country Profile.” https://freedomhouse.org/country/vietnam

Fransa

1. Ministère de l’Intérieur. “Municipales 2026 – résultats officiels.” https://www.resultats-elections.interieur.gouv.fr/municipales2026/
2. Service-Public.fr. “Municipal elections 2026: the voting system is changing in many municipalities.” https://www.service-public.gouv.fr/particuliers/actualites/A18432?lang=en
3. Anadolu Ajansı. “Fransa’da yerel seçimlerde sandık sonuçları, siyaset arenasındaki parçalı tabloyu yansıttı.” https://www.aa.com.tr/tr/dunya/fransada-yerel-secimlerde-sandik-sonuclari-siyaset-arenasindaki-parcali-tabloyu-yansitti/3876106
4. Anadolu Ajansı. “Fransa’da bugün yerel seçimlerin ilk turu düzenlenecek.” https://www.aa.com.tr/tr/dunya/fransada-bugun-yerel-secimlerin-ilk-turu-duzenlenecek/3864178
5. Le Monde. “French municipal elections: Full results in every city, town and village.” https://www.lemonde.fr/en/france/article/2026/03/22/french-municipal-elections-full-results-in-every-city-town-and-village_6751707_7.html
6. Le Monde. “French municipal elections: The second-round results in key races.” https://www.lemonde.fr/en/les-decodeurs/article/2026/03/23/french-municipal-elections-the-second-round-results-in-key-races_6751709_8.html

Almanya (Baden-Württemberg / Rheinland-Pfalz)

1. Land Baden-Württemberg / Landtag. “Vorläufiges amtliches Ergebnis der Landtagswahl 2026.” https://www.baden-wuerttemberg.de/de/service/presse/pressemitteilung/pid/vorlaeufiges-amtliches-ergebnis-der-landtagswahl-2026
2. Landtagswahl Baden-Württemberg. “Ergebnisse zur Landtagswahl 2026 in Baden-Württemberg.” https://www.landtagswahl-bw.de/ergebnisse-2026
3. Landeswahlleiter Rheinland-Pfalz. “Landtagswahl 2026: Vorläufiges Ergebnis.” https://www.wahlen.rlp.de/nachrichten/nachichtendetailseite/landtagswahl-2026-vorlaeufiges-ergebnis
4. Landeswahlleiter Rheinland-Pfalz. “Endgültiges Ergebnis der Landtagswahl 2026 steht fest.” https://www.wahlen.rlp.de/nachrichten/nachichtendetailseite/endgueltiges-ergebnis-der-landtagswahl-2026-steht-fest
5. Konrad-Adenauer-Stiftung. “State election in Baden-Wuerttemberg on 8 March 2026.” https://www.kas.de/en/election-and-social-research-monitor/detail/-/content/state-election-in-baden-wuerttemberg-on-8-march-2026
6. Konrad-Adenauer-Stiftung. “Analysis of the state election in Rhineland-Palatinate on 22 March 2026.” https://www.kas.de/en/election-and-social-research-monitor/detail/-/content/analysis-of-the-state-election-in-rhineland-palatinate-on-22-march-2026
7. Reuters. “German Greens lead Chancellor Merz’s conservatives in state election.” https://www.reuters.com/world/german-greens-lead-chancellor-merzs-conservatives-state-election-2026-03-08/

Sırbistan

1. Congress of Local and Regional Authorities of the Council of Europe. “Congress to observe local elections in 10 municipalities of Serbia.” https://www.coe.int/en/web/congress/-/congress-to-observe-local-elections-in-10-municipalities-of-serbia
2. CRTA. “Report on the Long-Term Observation of the 2026 Local Elections.” https://crta.rs/en/report-on-the-long-term-observation-of-the-2026-local-elections/
3. European Western Balkans. “Narrow victory for ruling SNS amid numerous incidents and irregularities.” https://europeanwesternbalkans.com/2026/03/30/narrow-victory-for-ruling-sns-amid-numerous-incidents-and-irregularities/
4. AGİT/ODIHR. “Urgent Opinion / Legal Opinion concerning Serbia’s electoral framework.” https://odihr.osce.org/odihr/662623
5. Associated Press. “International observers urge violence-free elections after clashes at Serbia vote.” https://apnews.com/article/7ade5ea34784d647c1a60684b4a6a196
6. Associated Press. “European Union official says reports of violence during Serbia vote unacceptable.” https://apnews.com/article/1ef781a3c0441b5e723c9ea3e1482621

[1] Asian Network for Free Elections

[2] Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı